Alevilik Sözlüğü
Işık
Diğer adları: Işıklar, Işık taifesi
15. ve 16. yüzyıl Osmanlı kaynaklarında Kalenderi, Haydari ve Abdal dervişleri ile Alevi topluluklar için kullanılan, çoğu zaman yerici bir dış adlandırma.
Işık sözcüğü 15. yüzyıldan itibaren yazılı kaynaklarda görülür. Selçuklu döneminde Kalenderi, Cavlaki ve Haydari, beylikler döneminde Anadolu Abdalları diye anılan derviş zümreleri bu yüzyıldan sonra Işık ve Torlak gibi yeni adlarla da nitelendirilmiştir. Osmanlı belgelerinde ve şair tezkirelerinde Kalenderi, Haydari, Abdal, Işık ve Torlak adları çoğu zaman birbirinin yerine kullanılır.
Araştırmalara göre Işık ve Torlak toplulukları yermeye yönelik dış adlardır. 16. yüzyılda yaşamış Sun'ullah Gaybî ise Işık tabirini ilk kez Hacı Bektaş Veli'nin 'iç dünyası aydınlık veli' anlamında kullandığını yazar; ancak bu kullanım 15. yüzyıldan önceki metinlerde görülmez.
Bir Osmanlı fermanında Seyyid Gazi ve Eskişehir Alevilerine 'Işık' dendiği bilinir. Ad bazı yörelerde bugün de yaşar: Tokat'ta Sıraç diye bilinen Aleviler ve Balkan Bektaşilerinin bir bölümü Işıklar diye anılır.