Alevilik Sözlüğü
Fakr
Kulun her an Allah'a muhtaç olduğunu bilmesi ve dünya varlığına gönül bağlamaması anlamında tasavvuf terimi; Bektaşi geleneğinde derviş kendinden 'fakir' diye söz eder.
Fakr sözlükte yoksulluk demektir. İlk sûfîler maddi yoksulluk ile Allah'a muhtaç olma bilincini birleştirerek fakrı yolun kendisi saymış; dervişliğe fakr, dervişe fakir demiştir. Zamanla asıl önemli olanın içteki fakr, yani insanın hiçbir şeyi kendine ait görmemesi olduğu vurgulanmış ve bu anlayış fenâ düşüncesiyle birleşmiştir.
Hz. Peygamber'e nispet edilen 'Fakr benim övüncümdür' sözü bu anlayışın dayanaklarındandır. Bektaşi geleneğinde derviş 'ben' demek yerine kendinden 'fakir' diye söz eder; Bektaşi tacının da yokluğu ve fakrı simgelediği belirtilir. 16. yüzyıl Bektaşi şairi Vîrânî'nin taliplere öğütlerle dolu eserinin adı da Fakr-nâme'dir.